Từ một cô học trò nhút nhát, mặc cảm với cơ thể khiếm khuyết, Phan Thị Rát trở thành thủ lĩnh hoạt động xã hội nhằm hỗ trợ cho những người yếu thế với phương châm ‘khuyết tật chỉ là sự bất tiện chứ không phải là bất hạnh’.
Phan Thị Rát – NHÂN VẬT CUNG CẤP
Khi tôi đến gặp Rát, cô vẫn đang mải mê xem xét các dự án cho người khuyết tật. Cô dùng đốt ngón tay thực hiện các thao tác trên máy tính một cách thành thục từ điều khiển chuột đến gõ bàn phím. Rát mang lại ấn tượng hình ảnh một cô gái tươi trẻ, độc lập với nguồn năng lượng tích cực.
‘Ở nhà là tự biến mình thành người vô dụng’
Sinh ra ở vùng quê nghèo ở tỉnh Ninh Thuận, Phan Thị Rát và hai chị không may bị di truyền bệnh từ cha. Căn bệnh khiến hệ thần kinh cảm giác của ba chị em bị suy giảm theo thời gian. Rát nhớ như in ngày cả nhà phát hiện dấu hiệu bệnh ở chị gái khi chị không thể mang dép được, mang vào cứ bị trượt ra và chân bị cong lại. Ngày ấy cả gia đình chỉ nghĩ chị gái Rát bị yếu cơ nhưng cơ thể chị cứ yếu đi. Lâu dần, chị không thể đứng dậy hoặc cầm nắm.
Lúc nhỏ Rát chạy nhảy vui đùa cùng các bạn bình thường làm gia đình cô không khỏi mừng thầm. Đến 5 tuổi cơ thể có sự khác biệt, việc đi đứng trở nên khó khăn hơn với cô.
Khiếm khuyết so với chúng bạn nên Rát thường bị bạn bè ở lớp trêu chọc. “Các bạn thường chọc ghẹo rồi bắt chước tướng đi của mình, giận lắm nhưng không thể phản kháng”, cô nhớ lại. Rát còn chịu áp lực từ vài người thân, họ cho rằng người khuyết tật đi học đã khó khăn rồi, cô là con gái nên học không để làm gì.
Tủi thân nên Rát bỏ học. Ba Rát là người cổ vũ con gái tiếp tục đến trường để có thêm kiến thức, ông không muốn cô cũng lỡ dở việc học vì khiếm khuyết như mình ngày trước. “Con cố học đi, xã hội chắc chắn sẽ nhìn nhận và giúp đỡ con”, cha Rát động viên.
Vốn ham học, cô gái nhỏ nghe lời cha quay lại trường, quyết không để tương lai phải đi bán vé số như nhiều người khuyết tật mà cô vẫn quen thấy. Cô quyết tâm học thật giỏi để bạn bè mến phục. “Nhiều bạn ngày trước chọc ghẹo đến nhờ mình giảng bài”, đó là niềm vui lớn nhất trong thời gian đi học.
Lên cấp 3, Rát theo học trường ở thành phố Phan Rang cách nhà 30 km. Xa hẳn sự hỗ trợ của ba mẹ, Rát phải tự lo mọi việc từ sinh hoạt đến ăn uống. Cô cho rằng những năm cấp 3 có ý nghĩa rất lớn vì cô tích lũy được nhiều kỹ năng và kinh nghiệm sống.
Nhưng đây cũng là giai đoạn cô sống khép kín, ít nói, chỉ “cắm đầu đi học”. Rát luôn nhạy cảm với sự chỉ trỏ và thương cảm từ mọi người. Vì vậy dù luôn muốn ra ngoài nhưng cô không thể vượt qua rào cản ngại ngùng và mặc cảm. Mong ước được đặt chân vào Sài Gòn và đi đây đó, cô chỉ cố gắng học tập thật tốt.
Sau bao nỗ lực, cô thi đỗ vào Trường đại học Mở TP.HCM. Đến với thành phố mới, Rát vẫn chưa thể cởi bỏ mặc cảm khiếm khuyết. Mỗi lần nghĩ về những vật cản như bậc thang, con dốc, Rát lại không muốn ra ngoài.
Cô tâm sự nhiều lần tự trách bản thân làm lỡ cuộc vui của bạn: “Mình lỡ thấy ai chỉ trỏ, nói năng gì đó thì mình đòi đi về, bạn mình phải về theo”. Từ đó Rát dần học cách phá bỏ rào cản của bản thân bằng cách nghĩ về những bất tiện sẽ gặp phải để tìm ra giải pháp chứ không né tránh. “Đó cũng là một cách rèn cho mình sống độc lập, tư duy tích cực để mọi người yên tâm về mình và tránh sự thương hại”, Rát bày tỏ.
Cô mạnh dạn tham gia các hoạt động từ chiến dịch mùa hè xanh của thành đoàn, thủ lĩnh nhóm Đột Phá (nhóm các bạn thanh niên khuyết tật có năng lực và muốn thay đổi cuộc đời) của DRD… Rát nhớ như in kỷ niệm tham gia đội tình nguyện hỗ trợ tư vấn tuyển sinh của trường. “Bạn bè mình rất ngạc nhiên, ai cũng nghĩ mình không làm gì được nhưng mình tìm ra cách, không đi được thì mình ngồi tư vấn có sao đâu”, Rát cười. Cô còn tích cực tổ chức nhiều sự kiện cho người yếu thế. Rát nhận ra bước ra ngoài để mở rộng quan hệ, trau dồi giao tiếp: “Ở nhà là tự biến mình trở thành người vô dụng.”
Nỗ lực vì người yếu thế
Bản thân trải qua nhiều khó khăn do khuyết tật, Rát nuôi mong muốn giúp đỡ những bạn trẻ đang loay hoay giống cô ngày trước. Tốt nghiệp Trường đại học Mở TP.HCM với tấm bằng giỏi, hiện cô là nhân viên dự án của Trung tâm Khuyết tật và Phát triển (DRD), cố gắng gắn kết người khuyết tật với cộng đồng.
Rát mong muốn xã hội nhìn nhận người khuyết tật không phải là những cá thể yếu tay, yếu chân mà trao cơ hội để họ phát huy khả năng. Cô gái trẻ tâm đắc với một câu nói “khuyết tật là một sự bất tiện chứ không phải là bất hạnh”.
Ở DRD, Rát nhận ra nhiều người khuyết tật không tự tin nộp đơn xin việc làm vào các công ty. Đa số, người khuyết tật đều trở thành lao động phổ thông, không được trả lương xứng đáng và dễ bị các doanh nghiệp lợi dụng. Vì vậy, Rát hướng đến hỗ trợ kiến thức và kỹ năng cho người khuyết tật giúp họ tự kiếm ra tiền. “Kiếm thu nhập và tự nuôi sống bản thân mang ý nghĩa rất lớn. Điều đó giúp họ tự tin, có địa vị và tiếng nói”, Rát nói.
Năm tới Rát sẽ theo học ngành doanh nghiệp xã hội thuộc học bổng toàn phần của chính phủ Úc. Cô dự định sau khi đi học về có thể xây dựng công ty chuyên giới thiệu việc làm cho người khuyết tật. Công ty này sẽ giúp người khuyết tật tìm ra điểm mạnh, điểm yếu của bản thân và kết nối với doanh nghiệp. Đồng thời tư vấn cách tuyển dụng người khuyết tật cho các công ty, cải tạo môi trường làm việc để người khuyết tật đi làm thuận tiện hơn. Ngoài ra, cô còn lên ý tưởng tạo việc làm cho người khuyết tật ở các vùng quê bằng việc trồng rau sạch.
Nguyễn Thị Minh Oanh, đồng nghiệp với Rát, đánh giá: “Những lúc doanh nghiệp e ngại người khuyết tật thì Rát lại cố gắng thuyết phục để doanh nghiệp cho họ cơ hội được phỏng vấn, chứng tỏ năng lực của mình”. Oanh cho rằng với Rát không gì là không thể, khi đặt mục tiêu thì Rát sẽ tìm mọi cách để đạt được.
“Kiếm thu nhập và tự nuôi sống bản thân mang ý nghĩa rất lớn. Điều đó giúp người khuyết tật tự tin, có địa vị và tiếng nói”
Phan Thị Rát
Theo thanhnien.vn
Tin mới nhất

Nhật Bản thắt chặt điều kiện visa với sinh viên
15:41:58 03/09/2018
Quy định mới nhằm ngăn cản sinh viên ngoại quốc mượn cớ học tiếng ở các trường Nhật ngữ để đến Nhật làm việc toàn thời gian.
Nghệ An di dời trường học bị ảnh hưởng do lũ
13:24:26 03/09/2018
Mặc dù đã đến cận ngày khai giảng nhưng Trường phổ thông dân tộc nội trú Con Cuông phải di dời tìm điểm mới, vì ngôi trường này đang bị ảnh hưởng bởi cơn lũ vừa qua, không thể đảm bảo an toàn cho việc dạy và học.
Tấm lòng thương trẻ khuyết tật của cô giáo xứ cù lao
12:58:53 03/09/2018
Không được đào tạo chuyên môn, chưa từng dạy trẻ khuyết tật, nhưng với tình yêu thương, tinh thần trách nhiệm cũng như sự đồng cảm với trẻ khuyết tật nên cô giáo Lý Thị Thanh Thúy (giáo viên Trường Tiểu học An T...
Cần cải tiến mô hình kiểm định chất lượng giáo dục để tránh tiêu cực
12:55:32 03/09/2018
"Hệ thống kiểm định chất lượng giáo dục VN còn một số bất cập về cấu trúc, về tính cân bằng trong hệ thống văn bản ĐBCL bên trong và bên ngoài, năng lực đội ngũ kiểm định viên, biện pháp chế tài kiểm định, cơ chế tài chính, cạnh tranh k...
Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra thực hiện quy định về đạo đức nhà giáo
12:52:40 03/09/2018
Năm học 2018 – 2019, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc tổ chức thực hiện quy định về đạo đức nhà giáo.
Học tiếng Anh: 10 phút nắm chắc cấu trúc, cách dùng thì hiện tại đơn
10:35:01 03/09/2018
Thì hiện tại đơn là một trong những thì cơ bản nhưng quan trọng nhất trong tiếng Anh mà bất kì người học nào cũng nên nắm chắc cách dùng và cấu trúc. Bài dưới đây sẽ chỉ mất 10 phút để giúp bạn nắm được cấu trúc, cách dùng để bắt tay và...
Đâu phải cứ học sinh dùng son là xấu!
10:30:37 03/09/2018
Ở nhà trường phổ thông, bản nội quy học sinh (HS) rất quan trọng. Nó cần thiết trong việc định hướng giáo dục và là cơ sở để xử lý HS nếu vi phạm. Thế nhưng nhìn vào thực tế áp dụng hiện nay, có khá nhiều chuyện để bàn.
Tuyển sinh lớp 10 TP.HCM năm 2019: Đề thi tăng cường thực tiễn và tích hợp kiến thức
10:27:00 03/09/2018
TP.HCM vẫn giữ nguyên hình thức và cấu trúc đề thi tuyển sinh lớp 10 như năm học trước. Trong đó, nội dung các câu hỏi tiếp tục theo định hướng tăng cường tính thực tiễn và tích hợp kiến thức.
Chùm ảnh chơi chữ Tiếng Anh đáng yêu nhất quả đất nhưng chỉ ai thực sự "mặn" mới hiểu được
09:53:27 03/09/2018
Chơi chữ trong Tiếng Việt đã thú vị lắm rồi, chơi chữ Tiếng Anh còn chứa nhiều ẩn dụ hàm ý sâu xa nữa mà không phải ai cũng thẩm thấu được.
800.000 phụ huynh phải bỏ ra số tiền gấp 10 để mua sách công nghệ giáo dục, không muốn học cũng phải mua!
09:36:33 03/09/2018
Chỉ riêng 800.000 học sinh đang được dạy thí điểm tài liệu 'Tiếng Việt lớp 1 - Công nghệ giáo dục', tiền mua sách qua một công ty của NXB Giáo dục Việt Nam đã lên đến 272 tỉ đồng.
Chủ tịch Hội đồng quốc gia thẩm định “sách giáo khoa lớp 1” của GS Hồ Ngọc Đại lên tiếng
09:26:53 03/09/2018
Phương pháp dạy học đánh vần theo tài liệu Tiếng Việt 1 - Công nghệ Giáo dục của Giáo sư Hồ Ngọc Đại đang gây tranh cãi những ngày qua về phân biệt âm /k/ (cờ) và chữ "k" (ca), "q" (cu),...
Mong các hiệu trưởng đừng tổ chức lớp chọn
08:23:28 03/09/2018
Việc tổ chức lớp chọn trong trường tạo ra sự bất công giữa học sinh và giữa các thầy cô, kéo lùi thành tích học tập của cả trường.
Thành tích học tập đáng ngưỡng mộ của nhà tân vô địch Olympia 2018
06:31:20 03/09/2018
Tân vô địch Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 18 Nguyễn Hoàng Cường có tính cách rụt rè nhưng lại là một “thanh niên bác học”, có rất nhiều thành tích trong học tập và yêu thích nghiên cứu, tìm tòi.
Đại học Anh quốc phát huy hiệu đến tránh nhầm lẫn giới tính của các tân sinh viên
06:26:56 03/09/2018
Hội đồng Sinh viên Đại học Edinburgh (Vương quốc Anh) mới đây đã phát những chiếc huy hiệu đặc biệt cho các tân sinh viên trước thềm học kỳ mới nhằm tránh tình trạng nhầm lẫn giới tính.
Hà Nội: Có thể tăng giáo viên để giảm áp lực sĩ số
06:23:34 03/09/2018
Theo lãnh đạo Sở GD&ĐT Hà Nội tại buổi giao ban Thành ủy mới đây, ở một số nơi của Hà Nội, sĩ số lớp học cao là việc bất khả kháng. Với những lớp sĩ số học sinh quá cao, sẽ bố trí tăng thêm giáo viên quản lý, không để tình trạng 1 giáo ...
Quản Bạ - Hà Giang: Sự cô đơn "lạnh người" của cô giáo cắm bản giữa đại ngàn
06:18:48 03/09/2018
“Nhất là khi đêm về, xung quanh chỉ toàn một màu đen đặc của đêm tối. Thêm tiếng hú của những con thú từ bốn bề mênh mông núi rừng đua nhau vọng lại. Chỉ có cách trùm chăn kín đầu ngủ cho quên bớt hoảng sợ”, cô giáo cắm bản Lưu Thị Hằng...
Vùng lũ Sơn La: Giáo viên không nghỉ lễ, tập trung dọn dẹp trường lớp đón năm học mới
20:25:06 02/09/2018
Lớp học bị sạt lở, sân trường ngập trong bùn đất, trang thiết bị dạy và học hư hỏng là thực tế tại nhiều trường học ở Sơn La nơi tâm lũ đi qua.
Phụ huynh nhiều nỗi lo trước thềm năm học mới
20:20:59 02/09/2018
Chỉ còn vài ngày nữa, học sinh cả nước sẽ chính thức khai giảng năm học mới 2018 - 2019. Những lo lắng, băn khoăn về chuyện học của con luôn thường trực trong các phụ huynh, đặc biệt giữa bối cảnh giáo dục đang tiếp tục có nhiều đổi mới...
Số học sinh Nhật nghiện internet tăng chóng mặt
19:28:16 02/09/2018
Tình trạng lạm dụng internet đang gia tăng trong giới trẻ Nhật, trong đó nữ sinh dễ bị nghiện hơn.
'Chat' nhanh với tân vô địch Đường lên đỉnh Olympia 2018
19:20:18 02/09/2018
Nguyễn Hoàng Cường (Trường THPT Hòn Gai, Quảng Ninh) đã có màn lội ngược dòng xuất sắc trong chung kết năm Đường lên đỉnh Olympia 2018, qua đó giành vòng nguyệt quế danh giá cùng phần thưởng là 35.000 USD để phục vụ cho việc du học.
Sinh viên Mỹ hứng thú học về blockchain
19:14:13 02/09/2018
18% sinh viên Mỹ cho biết họ sở hữu (hoặc từng sở hữu) bitcoin hay một số đồng mã hóa khác. Cùng lúc, nhiều trường đại học hàng đầu nước này cũng mở không ít khóa học về tiền mã hóa và blockchain.
Trao tiền hỗ trợ cho tân sinh viên nghèo vượt khó tại Hưng Nguyên
19:10:10 02/09/2018
Ngày 2/9, tại xã Hưng Đạo, huyện Hưng Nguyên, chị Đoàn Thị Lưu, Việt kiều sinh sống tại CHLB Đức đã trao tiền hỗ trợ tiếp sức đến trường cho em Nguyễn Công Anh, tân sinh viên Trường Đại học Vinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Sẽ có Điều lệ trường cao đẳng sư phạm và trung cấp sư phạm
19:07:21 02/09/2018
Bộ GD&ĐT ban hành dự thảo Điều lệ trường cao đẳng sư phạm và trung cấp sư phạm.
Trả lời thuyết phục ở phần thi Về đích giúp “Cường google” vô địch Olympia 18
18:33:36 02/09/2018
Nguyễn Hoàng Cường, biệt danh "Cường google" (trường THPT Hòn Gai, Quảng Ninh) là thí sinh duy nhất đã trả lời đúng cả ba câu hỏi trong phần thi Về đích, nhờ đó giành chức vô địch Đường lên đỉnh Olympia 2018.
Ngạc nhiên cụ bà bán nước 74 tuổi nói được 11 thứ tiếng
18:14:07 02/09/2018
Một cụ bà bán nước 74 tuổi ở Quế Lâm, khu tự trị dân tộc Choang, Quảng Tây, Trung Quốc đã khiến nhiều người ngạc nhiên khi có thể trò chuyện bằng 11 ngoại ngữ (Anh, Pháp, Nga, Hàn Quốc, Đức, Ý, Thụy Sĩ, Tây Ban Nha...). Theo truyền thôn...
Thanh Hóa: Trường THCS Thành Mỹ “cắt xén” tiền trợ cấp bán trú của học sinh nghèo suốt nhiều năm
18:09:38 02/09/2018
Trong những năm học từ 2013 – 2014 đến nay, ngay sau khi nhận được tiền hỗ trợ cho học sinh bán trú theo Nghị định 116/2016/NĐ-CP, trường THCS Thành Mỹ đều tự ý “xin lại” khoảng 25% khoản tiền này khiến nhiều phụ huynh học sinh vô cùng ...
Tranh luận bỏ đại học vì nghèo có phải hèn không?
17:26:01 02/09/2018
Cộng đồng mạng tranh luận về chủ đề sinh viên và khả năng tự lập sau câu chuyện anh em song sinh ở Nghệ An định bỏ đại học vì hoàn cảnh nghèo khó.
Đại học Mỹ cấm thầy trò yêu nhau
17:22:08 02/09/2018
Đại học Syracuse ở New York, Mỹ, mới đây thông báo cấm giảng viên trường hẹn hò với sinh viên. Câu chuyện này một lần nữa gây tranh luận về mối quan hệ thầy - trò.
Thanh Hóa: Lũ rút, bùn đất phủ kín nhiều trường học, bộ đội giúp giáo viên dọn dẹp
17:01:52 02/09/2018
Sau lũ, nhiều trường, điểm trường ở Thanh Hóa ngập trong bùn đất, trong khi ngày khai giảng năm học mới đang cận kề. Phòng lớp học bị sạt lở, bùn đất tràn ngập, trang thiết bị hư hỏng khiến thầy và trò tại nhiều trường học gặp không ít ...
Học tin học Excel: Thao thác với bảng tính trong "nháy mắt"
16:56:54 02/09/2018
Tiếp theo video mở đầu về chương trình học Excel online, hôm nay chúng ta sẽ đến với video bài giảng làm quen với bảng tính còn gọi là Sheets trong Excel.
Tân đại sứ Anh tại Việt Nam chia sẻ quá trình học tập trọn đời
16:53:30 02/09/2018
Ngoài 20 tuổi, ông Gareth Ward học tiếng Nga, đến 30 tuổi lại học tiếng Trung và nay ngoài 40 tuổi học tiếng Việt.
Hải Phòng chi 940 triệu thưởng 94 học sinh, sinh viên tiêu biểu
16:50:20 02/09/2018
Biểu dương thành tích học tập trong năm học 2017-2018 của 94 học sinh, sinh viên tiêu biểu, Hải Phòng thưởng mỗi em 10 triệu đồng.
Tiếng Anh trẻ em: Gọi đồ chơi này là gì nhỉ?
16:43:55 02/09/2018
Các bé đã biết những đồ chơi quen thuộc trong tủ nhà mình gọi là gì trong tiếng Anh chưa? Video này sẽ giúp bé học tiếng Anh chủ đề Đồ chơi theo một cách thú vị, dễ hiểu, giúp bé nâng cao vốn từ vựng mỗi ngày.
Hơn 900 vị trí tuyển dụng cho sinh viên Trung cấp Bách khoa Sài Gòn
13:22:27 02/09/2018
Các bạn trẻ có cơ hội chọn làm việc ở các công ty trong nước hay nước ngoài với đa dạng ngành nghề, vị trí tại ngày hội việc làm.
Khu công viên giữa làng đại học ở TP HCM
13:19:32 02/09/2018
Nơi vui chơi, ăn uống, đọc sách, giải trí sẽ được bố trí bên cạnh hồ Đá trong Khu đô thị Đại học Quốc gia TP HCM.
Trong trường tư thục, tài sản của nhà đầu tư nên được xác định thế nào?
11:31:26 02/09/2018
Bà Nguyễn Kim Dung – Trường Đại học Anh Quốc đề xuất, nhà đầu tư phải thành lập một pháp nhân để nhà nước quản lý số vốn của nhà đầu tư.
Thầy trò chung tay lập tủ sách hiếu học dành tặng trẻ em vùng cao
11:28:05 02/09/2018
Ngoài việc quyên góp hơn 300 đầu sách giáo khoa và truyện tranh, thầy trò trường Đông Á còn tặng nhiều phần quà cho các học sinh nghèo trước thềm năm học mới.
Sáng kiến kiểm tra 1 tiết bằng đề chung cho các trường để ngăn dạy thêm
11:24:55 02/09/2018
Ngành giáo dục thành phố Quảng Ngãi vừa có ý tưởng dùng chung đề kiểm tra 1 tiết cho học sinh trung học cơ sở để ngăn chặn tình trạng dạy thêm, học thêm.
Tại sao nhiều thầy cô giáo sợ làm chủ nhiệm?
11:12:36 02/09/2018
Trong khi giáo viên dự khuyết, giáo viên bộ môn đến giờ vào lớp, hết giờ bước ra. Còn các thầy cô chủ nhiệm phải làm việc bằng hai mà chế độ đãi ngộ quá thấp.
Thầy Trần Xuân Nhĩ đề nghị Bộ Nội vụ xác định lại định mức giáo viên
11:08:26 02/09/2018
Nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục cho rằng, chúng ta đang thừa thiếu giáo viên là do căn cứ định mức giáo viên/ số lớp học chứ không căn cứ trên tỷ lệ học sinh.
Mạnh tay dẹp bỏ căn bệnh đồng phục
11:04:48 02/09/2018
Dư luận bất bình không phải việc nhà trường quy định quần áo học sinh phải mặc giống nhau mà nhiều đồ dùng học tập cũng được yêu cầu “đồng phục”.